Plagiocefalie, ook wel het afgeplat-hoofdsyndroom genoemd, is een zijdelingse afplatting van de schedel van baby’s die meestal door houdingsfactoren ontstaat en steeds vaker een bron van zorg vormt voor moeders en vaders. Een van de populairste oplossingen op de markt is het plagiocefaliekussen. Is het gebruik ervan aan te raden? Is het effectief? Klopt het dat het helpt om positionele plagiocefalie te voorkomen en te corrigeren?
In dit artikel proberen we alle vragen over dit hulpmiddel te beantwoorden: medische aanbevelingen, voordelen, risico’s en gebruiksadviezen. Als je erover denkt een plagiocefaliekussen voor je baby te kopen, is dit interessant voor jou!
Is een plagiocefaliekussen veilig?
De Spaanse Vereniging voor Kindergeneeskunde (AEP) raadt het gebruik van kussentjes en kussens bij pasgeborenen af om wiegendood door verstikking of beknelling te voorkomen. Tijdens de eerste levensmaanden wordt aangeraden om het ledikant of de slaapomgeving van de baby vrij te houden van voorwerpen: geen knuffels, kussentjes of kussens.
Daarnaast adviseert de AEP dat baby’s vanaf ongeveer 2 jaar een kussen kunnen gaan gebruiken, wanneer de ontwikkeling van hun nek, hoofd en rug dit toelaat. Pasgeboren baby’s hebben een zeer korte nek. Als we die met een kussen hoger leggen, kunnen we daardoor schade, ongemak en ademhalingsproblemen veroorzaken.
Dit roept de vraag op: is een plagiocefaliekussen dan niet veilig?
Een plagiocefaliekussen is veilig zolang het op de juiste manier wordt gebruikt. De meeste medisch specialisten zijn het erover eens dat deze kussens voordelen bieden wanneer ze correct worden gebruikt en altijd onder toezicht.
Wanneer moet een plagiocefaliekussen worden gebruikt?
Plagiocefaliekussens moeten altijd worden gebruikt wanneer de baby wakker is en/of onder toezicht van de ouders staat. Vooral tijdens het eerste levensjaar van de baby.
Het is niet aan te raden om het kussen te gebruiken wanneer de baby slaapt en/of niet onder toezicht staat vanwege het risico op verstikking en beknelling. Om de baby tijdens het slapen te beschermen, kun je beter een matras voor plagiocefalie kopen. Vanuit medisch oogpunt moet de baby, als hij ’s nachts onbewust omrolt, op een stabiele ondergrond liggen die geen gevaar vormt voor zijn ademhaling.
Het gebruik van een kussen in het ledikant kan pas vanaf ongeveer 1 jaar worden overwogen, op voorwaarde dat de baby geen tekenen van ongemak vertoont en het formaat van het kussen aansluit bij de afmetingen van het ledikant, zodat het ’s nachts niet kan verschuiven.
Kussen zonder opening: waarom is dit de beste optie?
Je hebt misschien gemerkt dat veel babykussens een uitsparing of opening in het midden hebben. Er wordt verondersteld dat deze uitsparing de druk op de achterkant van het hoofd van de baby verlicht doordat het contactoppervlak groter wordt. Hoewel de druk op de achterkant van de schedel inderdaad kan afnemen, hoe zit het dan met de zijkanten van het hoofd?
De uitsparing kan niet voorkomen dat de baby zijn hoofd draait. Met een dergelijk kussen kan de baby zijn hoofd dus nog steeds naar zijn favoriete kant draaien, waardoor het gewicht van de schedel op de afgeplatte zijde blijft rusten en plagiocefalie kan ontstaan.
Kussens met een opening in het midden kunnen helpen om brachycefalie te verminderen (een symmetrische afplatting aan de achterkant van het hoofd), maar niet plagiocefalie (afplatting van een van de zijkanten).
Daarentegen heeft het Care Pillow-kussen geen opening, maar beschermt het hele oppervlak de baby in gelijke mate tegen plagiocefalie. Het schuim met de vorm van kleine piramides creëert talrijke drukpunten. In combinatie met de vrije beweging van het hoofd van de baby op het kussen helpt dit om het hoofd ronder te maken, zodat het zich met de juiste vorm kan ontwikkelen.
Dit is een van de belangrijkste voordelen van het Care Pillow-kussen ten opzichte van andere kussens en kussentjes voor plagiocefalie op de markt. Het Care Pillow-kussen voorkomt en corrigeert elke vorm van afplatting aan de achterkant, zoals brachycefalie en plagiocefalie.
Is een plagiocefaliekussen effectief?
Een plagiocefaliekussen is effectief wanneer het ontwerp helpt om de druk op de schedel van de baby te herverdelen en drukpunten voorkomt die het hoofd kunnen afplatten wanneer de baby erop rust en er urenlang op ligt. Als het kussen al in een vroeg stadium wordt gebruikt, kan het helpen om plagiocefalie te voorkomen. Als de baby het al heeft, kan het helpen bij de correctie ervan.
Dit type kussen moet deel uitmaken van de preventie- en correctietherapie voor plagiocefalie die ouders thuis toepassen. Het mag in geen geval de enige maatregel zijn. Ouders mogen niet denken dat ze niets meer hoeven te doen omdat hun baby dit kussen gebruikt of op een plagiocefaliepreventief matras slaapt.
Bij Ecus Kids raden we ook andere maatregelen die helpen aan om plagiocefalie te voorkomen, zoals dragen, tummy time, het hoofdje regelmatig van houding veranderen, tijdens het voeden afwisselen van kant, enzovoort.
Kussentjes voor plagiocefalie kunnen in veel gevallen een nuttig hulpmiddel zijn, maar het is belangrijk dat ouders zich goed informeren en de adviezen van zorgprofessionals opvolgen. Neem bij ernstigere gevallen van plagiocefalie dringend contact op met een kinderfysiotherapeut. Je baby heeft mogelijk alternatieve behandelingen nodig, zoals sacro-craniale massages, het gebruik van een orthopedisch helmpje, enzovoort.
